12 BƯỚC NGHIỆM THU BỂ TỰ HOẠI DẠNG CỐNG TRÒN KHÔNG BỊ BẮT LỖI

Trong giai đoạn cuối của một công trình hạ tầng, việc nghiệm thu bể tự hoại dạng cống tròn luôn là hạng mục “đau đầu” nhất đối với đội MEP, hạ tầng và giám sát kỹ thuật. Bởi chỉ cần rò rỉ mạch nối, sai cao độ hay thiếu biên bản thử kín, hồ sơ hoàn công sẽ bị trả lại ngay.

Thực tế, phần lớn lỗi nghiệm thu xuất phát từ thiếu quy trình chuẩn, không phải do chất lượng sản phẩm bê tông. Bài viết này tổng hợp quy trình 12 bước giúp nhà thầu, chủ đầu tư và tư vấn thiết kế chủ động kiểm soát, bàn giao thuận lợi – đặc biệt cho các dự án ở TP.HCM, Đồng Nai, Long Thành, Vũng Tàu, Bình Dương và Long An.

1. Kiểm tra hồ sơ kỹ thuật trước khi nghiệm thu

Trước khi vào công tác thực địa, hãy đảm bảo bộ hồ sơ có đầy đủ:

• Bản vẽ shopdrawing thể hiện vị trí, cao độ tuyến vào/ra.
• Catalog hoặc chứng chỉ chất lượng cấu kiện bê tông.
• Hướng dẫn lắp đặt, xử lý mạch nối và thử kín.

Nếu hồ sơ thiếu, tư vấn hoặc giám sát thường sẽ không cho phép thử kín hoặc nghiệm thu, vì thiếu cơ sở đối chiếu thông số thiết kế.

2. Xác nhận mặt bằng & cao độ tuyến đấu nối

Bước đầu tiên tại công trường là kiểm tra cao độ đáy móng, cao độ đầu vào – đầu ra so với bản vẽ thiết kế.
Lệch ±2 cm có thể chấp nhận, nhưng lệch hơn sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến dòng chảy và khả năng tự xả của tuyến sau.

Ghi nhận sai lệch này vào biên bản để tránh tranh cãi khi hoàn công.

3. Kiểm tra tình trạng bề mặt cấu kiện bê tông

Trước khi lắp đặt, đội giám sát phải xác nhận:

• Không có nứt, rỗ hoặc mẻ mép tại vị trí miệng ghép.
• Không có dị vật trong lòng bể (bùn, đất, đá, rác).
• Không rỗng ở mặt trong thành bể.

Nếu phát hiện, cần vệ sinh và trám vá trước khi tiến hành ghép cấu kiện.

4. Đặt lớp đệm lót & định vị đúng hướng bể

Đệm lót quyết định độ ổn định sau lấp đất, nhất là vùng nước ngầm cao ở Đồng Nai – Long An.
Đệm nên dùng bê tông lót M100 dày ≥10 cm hoặc lớp đá dăm đầm chặt dày ≥15 cm.
Hướng bể phải đảm bảo đầu vào – đầu ra song song với tuyến thoát, tránh giao chéo gây tắc.

5. Lắp ghép cấu kiện và xử lý mạch nối đúng quy trình

Đây là bước trọng yếu. Sai mạch nối = hỏng cả hệ thống.
Quy trình chuẩn khi nghiệm thu bể tự hoại dạng cống tròn phải xác định rõ:

• Vật liệu xử lý mạch nối: vữa không co ngót hoặc keo chống thấm chuyên dụng.
• Thời gian chờ ninh kết trước khi lắp lớp kế tiếp.
• Kiểm tra bề mặt phẳng – sạch – ẩm vừa đủ trước khi trát mối nối.

Sau khi lắp xong, nên dán tem hoặc đánh dấu mạch nối đã hoàn thiện để dễ kiểm soát.

6. Thử kín bể tự hoại trước khi lấp đất (bắt buộc)

Biên bản thử kín bể tự hoại là tài liệu quan trọng nhất trong hồ sơ nghiệm thu.
Quy trình thử:

1. Bịt kín ống vào và ra.
2. Đổ nước đầy bể.
3. Theo dõi mực nước sau 24 giờ (sai số ≤1%).
4. Kiểm tra mắt thường xem có rò rỉ tại mạch nối/cổ ống không.

Kết quả đạt thì mới được phép lấp đất. Nếu rò rỉ, phải ghi nhận bằng hình ảnh và xử lý triệt để rồi thử lại.

Tip: chụp ảnh toàn cảnh + cận cảnh vị trí kiểm tra, đính kèm trong biên bản để làm bằng chứng.

7. Kiểm tra đấu nối ống vào – ống ra & thông hơi

Sau thử kín, tiến hành đấu nối tuyến ống.
Một lỗi phổ biến khiến bị “bắt lỗi nghiệm thu” là cao độ đầu ra thấp hơn đầu vào hoặc ống thông hơi bị gập khúc.
Để tránh, hãy kiểm tra:

• Độ dốc tuyến: ≥2%.
• Ống thông hơi ra mái phải cao hơn miệng bể ít nhất 0.6m.
• Không đấu nối sai chức năng (ví dụ: nước mưa vào nước thải).

8. Kiểm tra bố trí hố ga kiểm tra sau bể

Hố ga sau bể là “điểm quan sát” vận hành quan trọng nhưng thường bị bỏ quên.
Tư vấn hoặc giám sát cần xác nhận:

• Hố ga nằm đúng vị trí thiết kế, có thể mở nắp kiểm tra dễ dàng.
• Không đặt trên vị trí xe chạy hoặc nền yếu chưa gia cố.
• Có chống thấm cổ ống ra hố ga.

9. Lấp đất theo lớp & bảo vệ đầu cổ ống

Sau khi đạt thử kín, có thể lấp đất theo từng lớp ≤30 cm, đầm đều.
Không dùng vật sắc cạnh hoặc rác công trình làm vật lấp.
Cần bảo vệ cổ ống và ống thông hơi trong quá trình lấp – tránh xô lệch.

10. Hoàn thiện nắp bể, đánh dấu & vệ sinh tổng thể

Đánh dấu bằng sơn hoặc ký hiệu “Bể tự hoại – Không khoan cắt” để các đội sau không xâm phạm.
Vệ sinh sạch miệng ống, kiểm tra khả năng thoát khí.

11. Lập biên bản nghiệm thu & hồ sơ bàn giao vận hành

Hồ sơ bàn giao gồm:

• Checklist nghiệm thu bể tự hoại (theo 12 bước).
• Biên bản thử kín bể tự hoại có ảnh minh chứng.
• Bản vẽ hoàn công thể hiện vị trí – cao độ tuyến vào/ra.
• Hướng dẫn vận hành, bảo trì định kỳ.

Hồ sơ bàn giao vận hành đầy đủ giúp chủ đầu tư tránh khiếu nại sau bàn giao và dễ nghiệm thu tổng thể cùng cơ quan giám sát môi trường.

12. Tổng kiểm tra & ký xác nhận giữa các bên

Khi tất cả các bước đã hoàn tất, các bên ký biên bản nghiệm thu bể tự hoại dạng cống tròn:

• Đại diện Chủ đầu tư (hoặc Ban QLDA).
• Đại diện Nhà thầu thi công.
• Tư vấn giám sát.
• Đại diện Nhà cung cấp cấu kiện bê tông (nếu có hỗ trợ kỹ thuật).

Đây là căn cứ pháp lý quan trọng để bàn giao đưa vào sử dụng.

Bảng: Checklist nghiệm thu bể tự hoại dạng cống tròn

STT	Hạng mục kiểm tra	Tiêu chí đạt	Kết quả	Ghi chú
1	Bề mặt cấu kiện không nứt, rỗ	Đạt	✅
2	Cao độ đáy, vào – ra đúng thiết kế	Sai lệch ≤2cm	✅
3	Mạch nối xử lý kín	Không rò	✅
4	Thử kín 24h	Sai số ≤1%	✅
5	Ống thông hơi thẳng, thông suốt	Không gập	✅
6	Hố ga sau bể đúng vị trí	Dễ kiểm tra	✅
7	Hồ sơ chụp ảnh đầy đủ	Có đủ	✅
8	Biên bản bàn giao vận hành	Có ký 3 bên	✅

Bảng: So sánh hồ sơ nghiệm thu đạt chuẩn & không đạt

Tiêu chí	Hồ sơ đạt chuẩn	Hồ sơ không đạt
Biên bản thử kín	Có, có ảnh minh chứng	Không có hoặc ảnh thiếu
Cao độ tuyến	Có bảng đo thực tế	Không có hoặc sai lệch lớn
Thông hơi	Có sơ đồ hướng dẫn	Không kiểm tra thực tế
Hố ga kiểm tra	Có hình ảnh xác nhận	Thiếu hoặc sai vị trí
Hướng dẫn vận hành	Có tài liệu đi kèm	Không có

BÊ TÔNG MQB – ĐỐI TÁC HỖ TRỢ NGHIỆM THU BỂ TỰ HOẠI CHUẨN HẠ TẦNG MIỀN NAM

Với hơn 10 năm kinh nghiệm cung cấp cấu kiện bê tông đúc sẵn, Bê Tông MQB không chỉ cung ứng sản phẩm mà còn hỗ trợ kỹ thuật cho đội thi công và tư vấn giám sát.
Chúng tôi cung cấp mẫu biên bản thử kín, checklist nghiệm thu bể tự hoại, và hướng dẫn “QC tại hiện trường” giúp giảm vòng lặp kiểm tra, tránh lỗi bảo hành.
Đội ngũ MQB thường xuyên hỗ trợ trực tiếp tại Đồng Nai, Long Thành, Vũng Tàu, Bình Dương, Long An – khu vực trọng điểm hạ tầng miền Nam.

KẾT LUẬN

Để không “bị bắt lỗi” trong giai đoạn bàn giao, nhà thầu cần nắm rõ 12 bước nghiệm thu bể tự hoại dạng cống tròn: từ kiểm tra cao độ, xử lý mạch nối, thử kín đến hoàn thiện hồ sơ bàn giao vận hành.
Khi tuân thủ quy trình chuẩn, rủi ro bảo hành giảm đến 70%, tiến độ tổng thể được rút ngắn và uy tín dự án tăng lên rõ rệt.

Liên hệ Bê Tông MQB để nhận bộ checklist nghiệm thu chuẩn hóa theo từng khu vực miền Nam – sẵn sàng ứng dụng cho dự án thực tế.

Bài viết tham khảo

• 7 Tiêu Chí Chọn Bể Phốt Bằng Cống Bi Bê Tông
• Hố Ga Bê Tông Đúc Sẵn – Lưu Ý Khi Nghiệm Thu
• 5 Thành Phần cấu tạo nắp mương Chữ U Bê Tông – Tiêu Chuẩn & Ứng Dụng Thực Tế

Thông Tin Liên Hệ

HOTLINE: 0906 39 18 63 – 0906 86 26 96 – 0915 29 68 96 (Zalo)
Máy bàn: 02862 789 955
Website: betongmqb.com | vlxdminhquan.com | khuonbetong.com
Email: minhquanmqb2015@gmail.com

FAQ

1) Khi nào cần thử kín trước nghiệm thu bể tự hoại dạng cống tròn?
Thử kín bắt buộc thực hiện trước lấp đất. Nếu bỏ qua, nguy cơ thấm nước ngầm và tắc tuyến sau rất cao, khiến hồ sơ nghiệm thu bị trả lại.

2) Vì sao hồ sơ hoàn công dễ bị trả?
Do thiếu biên bản thử kín, thiếu ảnh minh chứng hoặc sai cao độ. Hãy luôn cập nhật checklist nghiệm thu bể tự hoại dạng cống tròn của MQB ngay hoặc tại công trường.

3) Thời điểm ký biên bản bàn giao vận hành phù hợp?
Sau khi hoàn tất thử kín, đấu nối, và vệ sinh tổng thể. Tất cả bên liên quan – chủ đầu tư, thầu, tư vấn – cùng ký xác nhận trong một ngày.

4) Có cần nhà cung cấp tham gia nghiệm thu không?
Nên có, vì họ hiểu rõ cấu kiện và vật liệu mạch nối. MQB thường hỗ trợ đội giám sát tại chỗ trong các dự án lớn.

5) Nếu phát hiện lỗi nghiệm thu bể tự hoại dạng cống tròn sau bàn giao thì sao?
Cần đối chiếu hồ sơ bàn giao vận hành và biên bản thử kín. Khi hồ sơ đầy đủ, việc xác định nguyên nhân và hướng xử lý sẽ rõ ràng, tránh tranh chấp.